Τα Sedum είναι ένα γένος με ειδικές προσαρμογές για τις αντίξοες συνθήκες - την ξηρασία του ηπειρωτικού καλοκαιριού αυτή τη φορά και όχι το χιόνι της αλπικής ζώνης.
Χαρακτηριστικά μέλη της αντιπροσωπείας των Sedum στον ορεινό χώρο είναι τα λιτοδίαιτα Sedum hispanicum και Sedum acre, που ζουν με τα ελάχιστα συστατικά μιας χούφτας εδάφους πάνω στους βράχους. Τα αστερόσχημα άνθη τους ανοίγουν στο τέλος της Άνοιξης.
Πιο απαιτητικό, το ψιλόλιγνο Sedum sediforme, προτιμά τα αποστραγγιζόμενα χωμάτινα πρανή και ανθοφορεί στις αρχές του καλοκαιριού.

Sedum acre

Το Sedum acre είναι ένα ευρύτατα διαδεδομένο στα ελληνικά βουνά παχύφυτο του γένους Sedum, με προτίμηση, φυσικά, σε πετρώδη εδάφη και βράχια. Έχει πολυάριθμους χαμηλούς κατακόρυφους σαρκώδεις βλαστούς πάνω στους οποίους συνωστίζονται τα σαρκώδη στρουμπουλά ανοιχτοπράσινα φύλλα, ενώ στην κορυφή των βλαστών αναπτύσσεται η ταξιανθία των λαμπερών κίτρινων πενταμερών ανθέων, προσδίνοντας τους μία εμφάνιση που τραβάει την προσοχή του πεζοπόρου. Πρόκειται για είδος με πανευρωπαική εξάπλωση που φτάνει και στη ΒΔ Ασία – Σιβηρία.

Sedum amplexicaule

Το Sedum amplexicaule είναι ένα χαμηλό (μέχρι 20 εκ.) παχύφυτο με κοινή εμφάνιση σε όλη την Ελλάδα και ευρύτερη μεσογειακή εξάπλωση. Φύεται σε ξηρές πετρώδεις θέσεις, ανάμεσα σε θαμνώδη βλάστηση και σε μεγάλο υψομετρικό εύρος. Τα κίτρινα λουλούδια του εμφανίζονται στην κορυφή των λείων και κάπως σαρκωδών βλαστών. Οφείλει το όνομά του στον χαρακτηριστικό τρόπο που αναπτύσσονται τα φύλλα σε κατακόρυφη διάταξη πάνω στους ανθοφόρους βλαστούς, περικλείοντας τον στην βάση τους (από τις λατινικές λέξεις amplexor = αγκαλιάζω και caulis = βλαστός).

Sedum atratum

Το Sedum atratum είναι ένα τυπικό ορεινό παχύφυτο που ανήκει στη χλωρίδα των μεγάλων ευρωπαϊκών βουνών. Πρόκειται για ένα πολύ μικρό (ύψους 3 έως 10 εκ.) όρθιο, άτριχο φυτό με λίγους και σχεδόν πάντα ανθοφόρους βλαστούς. Τα σαρκώδη κοκκινωπά φύλλα είναι κυλινδρικά και σε σχήμα ρόπαλου. Τα άνθη είναι υπόλευκα-ελαφρά ρόδινα με κόκκινες ρίγες. Τα σέπαλα, μήκους όσο και τα πέταλα, είναι μυτερά.

Αναπτύσσεται σε ασβεστολιθικούς βράχους αλλά και πλουτώνια και γρανίτες και σε σταθερές σάρες, στην υποαλπική ζώνη (πάνω απο τα 1200 και μέχρι τα 2700 μ.). Στην Ελλάδα το βρίσκουμε κυρίως κατά μήκος της γεωλογικής Πίνδου και στον Όλυμπο, αλλά και στην Εύβοια (Όχη), την Πελοπόννησο (Χελμός, Ζήρεια), την οροσειρά των συνόρων (Τζένα) και το Φαλακρό. Στην Άλπεις φτάνει έως και τα 3000 μ.

Sedum caespitosum

Το Sedum caespitosum είναι ένα από τα πιο μικρά σε μέγεθος μέλη του μεγάλου γένους των παχύφυτων Sedum. Όπως και τα άλλα Sedum το βρίσκουμε κυρίως σε βραχώδη πρανή, φυσικά ή τεχνητά ή σε πετρώδεις πλαγιές, ακόμα και σε διαταραγμένα εδάφη (παλιές εκσκαφές κλπ). Τυπικό του γένους του, σχηματίζει μια συστοιχία από σαρκώδεις βλαστούς, κοκκινωπούς και με αστεροειδή απόληξη στο συγκεκριμένο είδος, με πυκνά μικρά ωοειδή σαρκώδη φύλλα. Στην κορυφή των βλαστών ανθίζουν στα μέσα της Άνοιξης τα πολύ μικρά λευκωπά άνθη.

Εξαπλώνεται σε όλη την Ελλάδα, από παραλιακές τοποθεσίες έως και τη μέση υψομετρική ζώνη.

Sedum hispanicum

Το Sedum hispanicum είναι χαρακτηριστικό φυτό των ασβεστολιθικών βράχων και ως τέτοιο εξαπλώνεται σε όλα τα ελληνικά βουνά, από χαμηλά έως και τα μέσα υψόμετρα. Θα το συναντήσουμε σε σχισμές γυμνών βράχων, κυρίως στους ασβεστόλιθους, αλλά και στους σχιστόλιθους.

Sedum sediforme

Το Sedum sediforme είναι ένα από τα πιο συνήθη παχύφυτα του γένους των Sedum. Φύεται σε όλη σχεδόν την Ελλάδα, σε χαμηλά έως μέσα υψόμετρα, σε στεγνά χωμάτινα πρανή - όχι σε βραχώδη πρανή όπως άλλα Sedum. Με τα ψηλά στελέχη των σαρκωδών βλαστών και φύλλων του, σχηματίζει μεγάλες και χαρακτηριστικές αποικίες, που ανθίζουν τις πρώτες μέρες του Μάη, φωτίζοντας με τα μικρά αλλά λαμπερά υποκίτρινα άνθη τους τις πλαγιές.

Sedum urvillei

Το Sedum urvillei είναι τυπικό Sedum των βράχων και το συναντάμε τόσο στις ασβεστολιθικές μάζες, όσο και στις μικρές εξάρσεις σχιστόλιθων της δυτικής πλευράς. Αναπτύσσεται σχεδόν πάντα σε μεγάλες ομάδες και συχνά καλύπτει την ύφεση του βράχου, όπου έχει βρει λίγο χώμα για να φυτρώσει, με ένα κίτρινο μαξιλάρι.

Κείμενα: Απ. Καλτσής
Φωτογραφίες: Τ. Αδαμακόπουλος