Οι ωραιότερες διαδρομές στην Πάρνηθα

Οι ωραιότερες
διαδρομές
στην Πάρνηθα

Κείμενο και φωτογραφίες: Τ. Αδαμακόπουλος

Best hikes on Mt Parnitha

Πολυπατημένη, γεμάτη κεραίες και λείψανα παλιών σχεδίων, αυλακωμένη από δρόμους, καμμένη πολλές φορές, αστόλιστη πλέον από τα ωραία πευκοδάση της, η Πάρνηθα υπόκειται σιωπηλά το πεπρωμένο της περιαστικής φύσης. Πίσω ωστόσο από την θαμπή όψη που βλέπουμε μέσα απο τα νέφη της πόλης μας, κρύβεται ένα πραγματικό μεγάλο βουνό, γεμάτο άγνωστες πτυχές, άσπιλα τοπία και προαιώνια μυστήρια. Και τα μονοπάτια που την διατρέχουν, παμπάλαια και αυτά, μιλάνε για την ιστορία της αλλόκοτης αυτής αττικής νύμφης, παραδομένης και παρθένου ταυτόχρονα.

Best hikes on Mt Parnitha

Στο άρθρο αυτό θα προσκαλέσουμε τον φίλο της πεζοπορίας να διαλέξει μια από τις ωραιότερες πεζοπορικές διαδρομές της Πάρνηθας, οπωσδήποτε για την απολαύσει, αλλά κυρίως για να επιστρέψει στο βουνό την αίσθηση εκείνη του σεβασμού που του αξίζει. Γιατί όπως όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί, έτσι και τα βουνά ζουν από την αγάπη του βλέμματος, το χάδι του ποδιού και την ανάσα της προσπάθειας.

Όλες οι πιο πάνω διαδρομές περιλαμβάνονται στην πεζοπορική εφαρμογή Πάρνηθα topoGuide, διαθέσιμη τόσο για συσκευές Android, όσο και για συσκευές iOS (iPhone/iPad).

Συνολικά, η εφαρμογή Πάρνηθα topoGuide περιλαμβάνει περισσότερες από 75 διαδρομές, εκατοντάδες Σημεία Ενδιαφέροντος και έναν ολόκληρο οδηγό 60 σελίδων με κείμενα και φωτογραφίες εκατοντάδων λημμάτων για τη φύση, τα μνημεία, τα ξωκλήσια και την ιστορία του τοπίου της Πάρνηθας.


1

Η Χούνη

Θρακομακεδόνες-κατ. Μπάφι από τη Χούνη

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η χαράδρα της Χούνης με τις κορυφές στο βάθος

Η Χούνη είναι η πιό γνωστή χαράδρα της Πάρνθας. Λίγοι ορειβάτες ξέρουν το όνομα της κορυφής της Πάρνηθας, αλλά όλοι μιλάνε για τη Χούνη, το φυσικό διάδρομο που οδηγεί σαν μονοκονδυλιά από τους Θρακομακεδόνες στο καταφύγιο Μπάφι, στην καρδιά του βουνού. Αγαπημένη διαδρομή των παλιών ορειβατών, το μονοπάτι της Χούνης παραμένει προσφιλές στους ΑΘηναίους πεζοπόρους και δρομείς, καθώς είναι καλογραμμένο, σύντομο και παραμένει ξέχιονο το χειμώνα και δροσερό το καλοκαίρι.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Πρωινή κατάβαση της Χούνης

Το μονοπάτι της Χούνης διατρέχει όλο το στενό τμήμα της χαράδρας παράλληλα και κοντά στην κοίτη, την οποία αφήνει στα 1000 περίπου μέτρα, συναντώντας τα έλατα (τώρα, την καμένη ζώνη) για να δρασκελίσει μια αχνή ράχη και να κατηφορίσει μέχρι το διπόταμο της Χούνης, το σημείο όπου συναντώνται οι δύο χείμαρροι που την δημιουργούν. Μέχρι εδώ το μονοπάτι έχει ομοιόμορφες κλίσεις και πατά σταθερά στον ασβεστόλιθο. Ακολουθεί ένα διαβρωμένο και κάπως απότομο κομμάτι μέχρι τον παλιό ημιονικό δρόμο Αγίας Τριάδας-Μπάφι, με τη βοήθεια του οποίου φτάνουμε εύκολα στο καταφύγιο.

Η Χούνη είναι σημαδεμένη με Κόκκινο Τετράγωνο και διάφορα Κόκκινα Σημάδια, ανάμεσα στα οποία και μερικά σημάδια του Ο22, που περνά από εδώ για να ολοκληρώσει τη διαδρομή του από τον Παρνασσό προς την Αθήνα.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Τις Κυριακές το καταφύγιο Μπάφι μοιάζει με μεγάλη παιδική χαρά

2

Η Σκίπιζα και η Μόλα

Μπάφι-Σκίπιζα-Μόλα-Μπάφι

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η πηγή Σκίπιζα

Η πορεία καταφύγιο Μπάφι-πηγή Σκίπιζα-πηγή Μόλα-καταφύγιο Μπάφι είναι η πιο δημοφιλής "ορειβασία" στην Πάρνηθα, μια μεγάλη αλλά εύκολη κυκλική διαδρομή που με τη διάρκεια και τα τοπία της γεμίζει τον περιπατητή με τον αέρα και την αίσθηση του βουνού. Η διαδρομή ξεκινά και καταλήγει στο καταφύγιο Μπάφι και περνά από την πηγή Σκίπιζα, την πηγή που πηγάζει σε μεγαλύτερο υψόμετρο στην Πάρνηθα και την πηγή Μόλα, την μεγαλύτερη "ελεύθερη" πηγή του βουνού. Παλιότερα η πηγή Σκίπιζα ήταν σημείο συνάντηση φίλων και γνωστών, φυντανιών και παλαίμαχων. Τώρα τα πράγματα έχουν αλλάξει, αλλά οπωσδήποτε όλο και κάποιους γνωστούς θα συναντήσει κανείς στις 3 ώρες πορείας.

Από το καταφύγιο Μπάφι με λίγο άσφαλτο και μετά πολυπατημένο και φανερό μονοπάτι (σήμανση με Κίτρινο Τετράγωνο), φτάνουμε στην πηγή Σκίπιζα. Μια καστανιά και ένα γέρικο πλατάνι θυμίζουν ότι η πηγή είναι μόνιμη και προαιώνια.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Το πυροφυλάκειο της ΕΔΑΣΑ

Μετά τη Σκίπιζα, ανηφορίζουμε προς το πυροφυλάκειο ΕΔΑΣΑ, περνάμε πίσω του και μπαίνουμε στη μεγάλη βορεινή πλαγιά, κάτω από την κορυφή Καραβόλα, την ψηλότερη της Πάρνηθας. Το μονοπάτι είναι σημασμένο με O22 και Μωβ Τετράγωνο. Η τραβέρσα αυτή ήταν μια από της αγαπημένες διαδρομές των "παρνηθολόγων", καθότι τα υπέργηρα έλατα με τα μακριά μούσκλια και τον πυκνό υπόροφο δημιουργούν μια ατμόσφαιρα μαγικού δάσους.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η πηγή Μόλα

Περνάμε τη διασταύρωση για Λυκοποριά και ακολουθούμε το ρέμα της Μόλας, με προορισμό την ομώνυμη πηγή. Το μονοπάτι είναι πολύ καθαρό (σήμανση με Κόκκινο Τετράγωνο) και μας φέρνει κατηφορικά στην πηγή Μόλα, απέναντι από το παλιό εκκλησάκι του Αγίου Πέτρου.

Μετά την απαραίτητη ανάπαυλα, θα πιάσουμε το σταθερά αλλά ελαφρά ανηφορικό μονοπάτι (σήμανση με Κόκκινα Σημάδια) που περνά από τη μικρή Βρύση της Χαράς. Με καλό μονοπάτι και ένα τμήμα στον περιμετρικό άσφαλτο των κορυφών, φτάνουμε πάνω από τη Λάκκα Μπάφι και καταλήγουμε στο καταφύγιο Μπάφι.


3

Ο Αη-Γιώργης στο Κεραμίδι

Βάση Τελεφερίκ Πάρνηθας-Μετόχι-Άγιος Γεώργιος

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Μπαίνοντας από το Μετόχι στην ρεματιά Κεραμίδι

Μια πολύ ενδιαφέρουσα διαδρομή, που δίνει τη δυνατότητα στον πεζοπόρο να διεισδύσει εύκολα σε μια από τις πιό ήσυχες και πιό όμορφες περιοχές της Πάρνηθας, την άνω κοιλάδα του ρέματος Κεραμίδι. Θα κινηθούμε πάνω σε έναν από τους πιό σημαντικούς παλιούς δρόμους του βουνού, το μουλαρόδρομο που συνέδεε την άλλοτε γεωργική Αμυγδαλέζα με τον κύριο ορεινό πόρο της, την αγροτική ενότητα που είχε αναπτυχθεί στην άνω λεκάνη του ρέματος Κεραμίδι. Τις εποχές εκείνες, κάθε φθινόπωρο, τα ζώα φορτωμένα με τα τυριά του καλοκαιριού, σιτηρά, ρετσίνι και ξυλεία σημάδευαν με τα γυριστά πέταλά τους τους σκοτεινόχρωμους αργίλους της διαδρομής.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Ο Άγιος Γεώργιος στο Κεραμίδι

Η πορεία ξεκινά από τη βάση του Τελεφερίκ Πάρνηθας, σημείο όπου μπορεί να επιστρέψει κανείς αν συνεχίσει από το Κεραμίδι προς την Αγία Τριάδα Πάρνηθας. Ένας άλλος συνδυασμός κυκλικής διαδρομής μπορεί να είναι η εκκίνηση από το Μετόχι (ή από τα Μέλια) και επιστροφή από το μονοπάτι της Σκάλας.

Από το Μετόχι, με διάφορα δρομάκια και μετά πολύ καλό μονοπάτι με Μπλε Σημάδια φτάνουμε στην κοίτη της ρεματιάς και ανηφορίζουμε το πολύ καλό μονοπάτι (Μπλε Τετράγωνο) επί 2100 μ σε πλούσιο πευκοδάσος, μέχρι να συναντήσουμε χωματόδρομο. Συνεχίζουμε ακριβώς απέναντι, στο ίδιο παλιό και καλά διατηρημένο μονοπάτι και αφού μπούμε στη ζώνη που κάηκε το 2007, σε 1200 μ φτάνουμε στην ευδιάκριτη συστάδα μεγάλων δέντρων της άνω λεκάνης, όπου δεσπόζει ο Άγιος Γεώργιος στο Κεραμίδι, δίπλα στην πηγή Κεραμίδι.


4

Από τη Φυλή στο Κεραμίδι

Μονή Κυπριανού - Άγιος Γεώργιος στο Κεραμίδι

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η μονή των Αγίων Κυπριανού και Ιουστίνης

Η διαδρομή από τη μονή Κυπριανού μέχρι τον Άγιο Γεώργιο στο Κεραμίδι ακολουθεί την παλιά σύνδεση από τη Φυλή (την παλιά Χασιά) προς τις εσωτερικές λεκάνες της Πάρνηθας, από όπου οι Χασιώτες έπαιρναν ξυλεία και ρετσίνι, είχαν καλλιέργειες και διατηρούσαν ακμαίες κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις. Το μονοπάτι συνέχιζε μέχρι το διάσελο Κυράς, από όπου διακλαδιζόταν προς την καρδιά της Πάρνηθας (Αγία Τριάδα) και προς το ρέμα Μποντιά. Μάρτυρας της προαιώνιας χρήσης αυτών των εσωτερικών λεκανών είναι ο τάφος του 10ου αι. και το αλώνι κοντά στον Αγιώργη, όπως και τα λείψανα των καλλιεργειών από την Αγία Παρασκευή στο Ρουμάνι έως και το ρέμα Γκούρας.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Το εσωτερικό του Αγιώργη στο Κεραμίδι

Η διαδρομή ξεκινά από τη μονή Κυπριανού και για ένα διάστημα ακολουθεί την κοινή πορεία των μονοπατιών προς Κιάφα Πίνη και προς Αγιώργη. Ανηφορίζοντας με σταθερή αλλά ήπια κλίση, φτάνουμε τελικά στο δασικό δρόμο που περιτρέχει τις τρεις πλευρές της κορυφής Κεραμίδι.

Περπατάμε λίγο στο δασικό δρόμο, περνάμε τη Λάκκα Καθίγκαρη και μπαίνουμε σε ένα κατηφορικό μονοπάτι που διασχίζει ένα ωραίο, σκιερό πευκοδάσος, όπου κάθε εποχή προσφέρει τις μικρές εκπλήξεις της σε λουλούδια και μανιτάρια. Τέμνουμε τον πλατύ χωματόδρομο που διατρέχει όλη την κοιλάδα του ρέματος Κεραμίδι και συνεχίζουμε σε παλιά αγροδασική ζώνη. Πατώντας κυριολεκτικά πάνω στο παλιό αλώνι, φτάνουμε στο μοναχικό εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου στο Κεραμίδι, σοφά χωροθετημένο δίπλα στην πηγή και στην άκρη μιας όμορφης κοιλάδας, που άλλοτε καλλιεργείτο.
Όλη η διαδρομή μέχρι τον Αγιώργη είναι καλά σημασμένη με Πορτοκαλί Τρίγωνο, ενώ σε όλες τις διασταυρώσεις υπάρχουν πινακίδες κατεύθυνσης. Η σήμανση έγινε πρόσφατα από τον δραστήριο ΕΠΟΣ Φυλής.


5

Σπήλαιο Πανός

Φυλή-πηγή Ταμίλθι-Σπήλαιο Πανός

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η Φυλή

Το Σπήλαιο του Πανός είναι μια ευμεγέθης σπηλιά πάνω στο μέσο ρου του ρέματος της Γκούρας. Εδώ, στην αρχαιότητα, λατρευόταν ο θεός Παν (και πιθανώς ο Ασκληπιός και οι Νύμφες). Tο σπήλαιο ονομάζεται και «Λυχνοσπηλιά», λόγω του μεγάλου αριθμού λυχναριών (περίπου 2.000) που βρέθηκαν, μαζί με πολλά άλλα αντικείμενα, χάλκινα νομίσματα και ιατρικά εργαλεία. Στα δεξιά της εισόδου διακρίνονται λαξευτοί πίνακες στο βράχο για την τοποθέτηση αφιερωμάτων.

Η διαδρομή από τη Φυλή προς το Σπήλαιο του Πανός ακολουθεί πιθανότατα τον αρχαίο δρόμο προς σημαντικό αυτό λατρευτικό σπήλαιο. Ξεκινάμε από το τέλος του ασφάλτου της Φυλής και αφήνουμε το μονοπάτι του αρχαίου υδραγωγού για να ανηφορίσουμε αρκετά στο δάσος και να συναντήσουμε τον άξονα του νεώτερου υδραγωγού της Φυλής. Σε όλη την πορεία έχουμε συνεχή θέα στο Άρμα και τη χαράδρα της Γκούρας.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Οι λιθωματικές λεκάνες στο σπήλαιο του Πανός

Φτάνοντας κοντά στο σπήλαιο, αφήνουμε το κύριο μονοπάτι και κατηφορίζουμε σε απότομο και κάπως εκτεθειμένο μνοπάτι προς της σπηλιά. Στο τέλος χρειάζεται εύκολη καταρρίχηση, ενώ τα τελευταία 5 μέτρα είναι σφαλισμένα με συρματόσχοινο.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η πορεία έχει συνεχή θέα στον εντυπωσιακό όγκο του Άρματος

Μπαίνουμε στη σπηλιά από τη σχετικά στενή είσοδο, που συχνά έχει νερά. Η είσοδος οδηγεί σε μεγάλη ανηφορική αίθουσα, ενώ από υπερυψωμένο πέρασμα οδηγούμαστε σε δεύτερη αίθουσα. Το δάπεδο της πρώτης αίθουσας είναι σκεπασμένο σε μεγάλο μέρος του από πετρωμένες ροές, οι οποίες έχουν σχηματίσει στο κέντρο του σπηλαίου μεγάλες λιθωματικές λεκάνες. Η αίσθηση είναι - ακόμα και σήμερα - υποβλητική.


6

Κύκλος στο Κατσιμίδι

Κατσιμίδι-Λάκκα Τσαούση-Χάραδρος-Κατσιμίδι

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Το μεγάλο πυροφυλάκειο στην κορυφή Κατσιμίδι

Η κυκλική διαδρομή από το Κατσιμίδι μέχρι τη Λάκκα Τσαούση, πρνώντας από την κορυφή Κατσιμίδι και το Χάραδρο, είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα πορεία σε μια μεγάλη ποικιλία τοπίων - και συνεπώς βιοτόπων, με όλες τις σχετικές ευκαιρίες συναντήσεων και ανακαλύψεων - ελάφια, λουλούδια, πουλιά.

Η διαδρομή ξεκινά από τη δεξαμενή στο Κατσιμίδι και ανηφορίζει ένα καλά πατημένο, αν και κάπως απότομο, μονοπάτι. Περνάμε από τη μικρή πηγή Κατσιμίδι και σύντομα φτάνουμε στην κορυφογραμμή, αρκετά χαμηλότερα από το πυροφυλάκειο και τον ομώνυμο αρχαίο πύργο. Διατρέχουμε την βραχώδη κόψη του Κατσιμιδιού, περνώντας από διαδοχικά λείψανα οχυρωματικών έργων διαφόρων εποχών. Εδώ την Άνοιξη θα συναντήσουμε πολλά ενδιαφέροντα φυτά των βράχων.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Λείψανα του αρχαίου πύργου στην κορυφή Κατσιμίδι

Κατεβαίνουμε μέχρι να συναντήσουμε το μονοπάτι που έρχεται από την πηγή Τασούση και γυρίζοντας δεξιά, μπαίνουμε στη Λάκκα Τσαούση. Σήμερα δεν μένει κανένα ίχνος της όποιας δραστηριότητας υπήρχε παλιότερα στο ωραίο αυτό οροπέδιο.
Διασχίζουμε τη λάκκα και μπαίνουμε σε πυκνό δάσος ψηλών θάμνων, όπου κυριαρχούν οι γλυστροκουμαριές και οι αριές. Κατηφορίζουμε σε καλό μονοπάτι με ικανοποιητική σήμανση μέχρι να συναντήσουμε το χωματόδρομο του Χάραδρου. Συνεχίζουμε πότε σε χωματόδρομο και πότε σε μονοπάτι, κοντά στον άξονα της ρεματιάς, μέχρι τα ξέφωτα του Μακρυχώραφου. Πριν βγούμε στο δρόμο, ένα σύντομο μονοπάτι θα μας φέρει στην αφετηρία μας.


7

Το Πλατανάκι

Ανάβαση από το ρέμα Πλατανάκι

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Στο ρέμα Πλατανάκι, κοντά στην πηγή

Το ρέμα Πλατανάκι και τα τριγύρω ανάγλυφα είναι μια από τις λιγότερο γνωστές περιοχές της Πάρνηθας. Η πρόσβαση γίνεται μέσα από τα όρια των Αχαρνών, που στα αρχαία χρόνια ήταν ο δήμος με τη στενότερη σχέση με το μεγάλο αττικό βουνό.
Η πορεία που προτείνουμε συνδυάζει μια εύκολη και καλά σημαδεμένη ανάβαση, που περνά από την πηγή Πλατανάκι, με μια κατάβαση σε λίγότερο γνωστά αλλά ωστόσο καλά χαραγμένα μονοπάτια.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Μετά την πηγή, ανεβαίνοντας προς τη Λάκκα Καθίγκαρη

Ξεκινάμε από το πάνω άκρο της περιοχής Αμυγδαλέζα Αχαρνών, από το τέλος ενός μικρού χωματόδρομου που εξυπηρετούσε ένα (πλέον εγκαταλελειμένο) λατομείο. Το μονοπάτι, σχετικά καλά σημαδεμένο με Μπλέ και Κόκκινα Σημάδια, ανηφορίζει ομαλά μέχρι το σημείο όπου τόσο στη ρεματιά, όσο και στην πλαγιά από πάνω της, αναβλύζει νερό, όπως μαρτυρά μια μεγάλη συστάδα θαλερών πλατάνων. Ακολουθούμε τα Μπλε Σημάδια που οδηγούν στην πηγή. Η πηγή Πλατανάκι ξεπηδά μέσα από τις ρίζες ενός μεγάλου πλάτανου και είναι η ευχάριστη έκπληξη της πορείας.

Μετά την πηγή, ακολουθούμε τα Μπλε Σημάδια που μας οδηγούν σταθερά και ομαλά στο ψηλότερο σημείο της διαδρομής μας (885 μ), όπου θα συνδεθούμε με τη διαδρομή Μονή Κυπριανού-Άγιος Γεώργιος Κεραμίδι (Πορτοκαλί Τρίγωνο).


8

Στο Λημικό και το Σαλονίκι

Μόλα-Λημικό-Σαλονίκι-Μόλα

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Το πηγάδι στη Λάκκα Πηγαδάκια

Γύρω από ή με βάση τη Μόλα, μπορεί να κάνει κανείς αρκετές κυκλικές πορείες, ως συνδυασμό μεγαλύτερων διασχίσεων. Η κυκλική πορεία που προτείνουμε εδώ υλοποιεί τη σύνδεση των λιβαδιών Λημικό και Σαλονίκι, μέσα από μια ωραία και γεμάτη αξιοθέατα διαδρομή, χρησιμοποιώντας τμήματα άλλων, σημασμένων, διαδρομών.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η αρχαία φρυκτωρία στην Πύρεζα

Από τη Μόλα κατηφορίζουμε προς το Λημικό, αρχικά από το δρόμο και, όπου υπάρχει συντόμευση, από το μονοπάτι (αραιή σήμανση με Κόκκινο Τετράγωνο). Φτάνοντας στον άξονα της ρεματιάς, θα αποκλίνουμε λίγο αριστερά προς την κοιλάδα για να δούμε το ωραίο πηγάδι του Λημικού, με το επιστόμιο από λίθους του αρχαίου πύργου. Οι Αρβανίτες κτηνοτρόφοι, λόγω του παρακείμενου αρχαίου πύργου, έδωσαν στην κοιλάδα το τοπωνύμιο "Λημικό", από παραφθορά του "Ελληνικό", δηλαδή τόπος που ανήκε "στους Έλληνες".

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Το ξωκλήσι του Αγιώργη στο Λημικό

Ανηφορίζουμε με δρομάκι και μονοπάτια με σήμανση προς την κορυφή Πύρεζα, που παίρνει το όνομά της από την παρακείμενη αρχαία φρυκτωρία του Λημικού (Πύρεζα = τόπος πυράς, φρυκτωρία). Δεξιά μας διακρίνουμε την εκκλησία Άγιος Γεώργιος Λημικού, κολλημένη στην παρειά των βράχων.

Συνεχίζουμε κατηφορικά σε ανοιχτό δάσος με σήμανση Κόκκινα Σημάδια και σύντομα φτάνουμε σε μεγάλη λάκκα με τα δύο πηγάδια της Πύρεζας, όπου παίρνουμε το μονοπάτι προς το οροπέδιο Σαλονίκι (σήμανση με Κόκκινος Κύκλος).

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Το μεγάλο πηγάδι στο Σαλονίκι

Διασχίζουμε το Σαλονίκι, περνώντας κοντά από τα 2 μεγάλα πηγάδια του, και συνεχίζουμε στο χωματόδρομο επί 5200 μ μέχρι τη διασταύρωση με το μονοπάτι Μακρυχώραφο-Μόλα (σήμανση με Μωβ Τετράγωνο), που θα μας φέρει πίσω στην ωραία πηγή Μόλα.


9

Κύκλος Γκούρας

Διάσ. Πανός-Γκούρα-Καλύβα Καλόγερου-Διάσ. Πανός

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η πηγή Γκούρα

Η μεγάλη κυκλική πορεία που περιγράφουμε εδώ, με αφετηρία και τερματισμό το Διάσελο του Πανός και άκρα την πηγή Γκούρα και το λιβάδι Καλύβα Καλόγερου, είναι μια προκλητική διαδρομή στην παλιά Πάρνηθα, μια ζώνη αγαπητή στους παλιούς ορειβάτες, άγνωστη στον περισσότερους πεζοπόρους σήμερα. Αν και όλη η ζώνη που διατρέχει έχει ταλαιπωρηθεί απο την πυρκαγιά του 2007, ο χώρος διατηρεί το αυθεντικό αγροδασικό τοπίο της καρδιάς της Πάρνηθας, εκεί που ήσαν εγκατεστημένοι οι κτηνοτρόφοι και οι υλοτόμοι των παλιών ημερών.

Η διαδρομή ξεκινά από το Διάσελο του Πανός, τοπωνύμιο οπωσδήποτε πολύ ποιητικό για το βασανισμένο και γυμνό πλέον πέρασμα. Κατηφορίζουμε ομαλά προς την πηγή Γκούρα, τη μεγαλύτερη πηγή της Πάρνηθας, δεσμευμένη εδώ και πολλές δεκαετίες για τις ανάγκες ύδρευσης της Φυλής. Την Άνοιξη, το νερό ξεπηδά με ορμή από την υδρομάστευση και πλημμυρίζει τον τόπο.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Η Αγία Παρασκευή στον Μποντιά

Μετά τη Γκούρα, θα ακολουθήσουμε το παλιό μονοπάτι προς τα κατάντη, και αφού περάσουμε την πηγή Κρόνιζα θα φτάσουμε στο λιβάδι Καλύβα Καλογέρου, παλιό γεωργοκτηνοτροφικό συνοικισμό της εσωτερικής Πάρνηθας.
Διασχίζοντας λιβάδια και παλιά κτήματα φτάνουμε στην Αγία Παρασκευή, άλλοτε τοπόσημο της περιοχής Μποντιάς, σήμερα ένα απλό ερημοκλήσι στην καρδιά του δάσους. Από εδώ η διαδρομή ανηφορίζει σε βραχώδεις πλαγιές, απογυμνωμένες από τη φωτιά, μέχρι τις Ξερόλακκες, μια σειρά αβαθείς λάκκες. Εύκολα επιστρέφουμε στην αφετηρίας μας.


10

Κόψη Φλαμπουριού

Θρακομακεδόνες-καταφύγιο Φλαμπούρι

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Κόψη Φλαμπουριού. Τα Κόκκινα Σημάδια ακολουθούν την πιο βατή διαδρομή, ενώ τα Μπλε προτρέπουν προς την πιο εκτεθειμένη "αναρριχητική" παραλλαγή

Η διαδρομή στην Κόψη του Φλαμπουριού είναι η πιό δύσκολη αλλά και η πιό εντυπωσιακή πορεία στην Πάρνηθα, και η μόνη που προσφέρει την αίσθηση του μεγάλου βουνού. Απότομη, κουραστική, εκτεθειμένη, σε 3 σημεία περισσότερο μια σύντομη εύκολη αναρρίχηση παρά περπάτημα, η κόψη του Φλαμπουριού ξεδιπλώνει το ορεινό τοπίο της καρδιάς του βουνού με την ταχύτητα ασανσέρ. Αν έχει κανείς ευχέρεια με το βουνό και γερά ποδάρια, είναι η πρώτη διαδρομή που πρέπει να κάνει στην Πάρνηθα. Αλλιώς, είναι οπωσδήποτε η τελευταία: όταν έχει κάνει κανείς όλες τις άλλες πορείες, μένει η πεμπτουσία της Πάρνηθας, η κόψη του Φλαμπουριού.

Η πορεία ξεκινά από την οδό Ημαθίας Θρακομακεδόνων. Συναντάμε τα πρώτα σημάδια λίγο ψηλότερα, μπλέ και κόκκινα, που θα μας συνοδεύσουν, όχι πολύ πιστά είναι αλήθεια, μέχρι την κορυφή Φλαμπουράκι. Σε τρεις θέσεις, τα Μπλε Σημάδια υποδεικνύουν ισάριθμες δύσκολες και αρκετά εκτεθειμένες παραλλαγές.

Parnitha topoguide
Πάρνηθα topoguide: Κόψη Φλαμπουριού. Στην κορυφή Φλαμπουράκι

Ανεβαίνουμε την απότομη πλαγιά, που κάθε τόσο έχει έναν ώμο ή μια σέλα, που συνήθως σχετίζεται με ένα δύσβατο πέρασμα που οδηγεί, μέσα από τον κάθετο κόσμο των ορθοπλαγιών του Φλαμπουριού, στα λούκια και τα ζωνάρια όπου κυκλοφορούν απρόσιτα και ανενόχλητα τα Kρητικά αγριοκάτσικα που απελευθερώθηκαν από το εκτροφείο θηραμάτων στο Παλιοχώρι, στην κορύφωση της μεγάλης πυρκαγιάς του 2009. Το πρωί, τα ζώα μετακινούνται σε μικρές ομάδες και, παρόλη την εξοικείωσή τους με τους βραχότοπους, ρίχνουν λίγες πέτρες, αρκετές για να προδώσουν την κίνησή τους μέσα στην απόλυτη ηρεμία της κοιμισμένης Χούνης.
Mε λίγο περισσότερη τύχη - οι αναρριχητές είναι σπανιότεροι από τα αγριοκάτσικα στην Ελλάδα -, μπορεί να δούμε στη βάση των ορθοπλαγιών, μια σκοινοσυντροφιά να ετοιμάζεται να ξεκινήσει μια από τις αισθητικές διαδρομές του Κάτω ή του Πάνω Φλαμπουριού. Ένα εργαλείο που είναι σίγουρα χρήσιμο στην ανάβαση αυτή είναι ένα ζευγάρι μικρά κιάλια.

Μετά τα 900μ η κλίση μετριάζεται και σύντομα φτάνουμε στα 1074 μ. της κορυφής Φλαμπουράκι (σταθμός και σημαία). Εύκολα κατεβαίνουμε την ομαλή βόρεια ράχη και συναντάμε το κύριο μονοπάτι του καταφυγίου Φλαμπούρι (Κίτρινος Κύκλος). Με πολύ καθαρό και εύκολο μονοπάτι φτάνουμε στο καταφύγιο Φλαμπούρι.