Φυτά της Πύρεζας
Η φύση της Πεντέλης
Τα φυτά της Πύρεζας
Η Πύρεζα είναι η ανατολικότερη από τις κορυφές της καθεαυτό Πεντέλης. Χαμηλότερη από το Πυργάρι και τα ενδιάμεσα υψώματα, είναι εξίσου γυμνή στην ανώτερη ζώνη. Στα χαμηλά όμως, περιβάλλεται από ένα αδιαπέραστο θαμνώνα, όπου κυριαρχούν το Πουρνάρι, η Γλυστροκουμαριά, η Κουμαριά, ο Αρκουδόβατος, ο Βάτος (Rubus canescens) και η Αγριοτριανταφυλλιά (Rosa agrestis) και όπου υψώνονται ρωμαλέες Κουτσουπιές και Γκορτσιές.
Το τοπίο των κορυφών της Πεντέλης
Πατήστε για μεγέθυνση
Το τοπίο των κορυφών της Πεντέλης
Η Πύρεζα, κορυφή περίοπτη και πάνω στο πέρασμα ανάμεσα στην Πεντέλη και τη Μαυρηνόρα, ίσως έλκει το όνομά της από την πιθανή χρήση της ως θέση φρυκτωρίας, για μετάδοση μηνυμάτων ανάμεσα στην περιοχή του Μαραθώνα και το λεκανοπέδιο της Αθήνας. Αν και δεν διακρίνονται κατάλοιπα οχυρού, το τοπωνύμιο θυμίζει την αντίστοιχη τοποθεσία στο Λημικό της Πάρνηθας, όπου ο καλοδιατηρημένος αρχαίος πύργος εξασφάλιζε την επικοινωνία ανάμεσα στη μητρόπολη και τις προκεχωρημένες σκοπιές της αττικο-θηβαϊκής μεθορίου.
Σχηματισμοί των σχιστολίθων στην περιοχή των κορυφών της Πεντέλης
Η Πύρεζα, όπως και οι μεγαλύτερες κορυφές, έχει, παρόλες τις πυρκαγιές και την αναμόχλευση από τις αναδασώσες, αρκετά πλούσια χλωρίδα. Στις βραχώδεις πτυχώσεις θα βρούμε την Scabiosa ochroleuca, το ψηλόλιγνο ενδημικό της Νότιας Ελλάδας Scorzonera crocifolia, το Teucrium capitatum, την Veronica glauca και την Campanula celsii. Στα απόκρημνα πρανή κρέμονται οι μακριοί βλαστοί της Onobrychis ebenoides - άλλο ένα ελληνικό ενδημικό είδος.
Στις πιο χλοερές γωνιές θα συναντήσουμε το βαθυκόκκινο Lathyrus cicera, το λαμπερά κίτρινο Ranunculus sprunerianus, τον Acinos graveolens και το άφθονο Muscari comosum, καθώς και μερικά παράξενα είδη, όπως το Orobanche purpurea και την ορχιδέα Serapias lingua.
ochroleuca
crocifolia
Οι πετροπλαγιές φωτίζονται από τις ίριδες Iris tuberosa και Iris attica, ενώ μέσα στις κρυψώνες των βράχων ανοίγουν δυο μικρά υποκίτρινα στολίδια, οι βιόλες Viola hymettia και Viola kitaibeliana, και οι δύο ευρύτατα διαδεδομένες, αλλά και χαρακτηριστικές των αττικών βουνών.
Το φθινόπωρο, οι ίδιες πλαγιές είναι μάλλον σιωπηλές, με εξαίρεση τα συγγενή Colchicum atticum και Crocus laevigatus, που σχηματίζουν μικρές ομάδες ανάμεσα στις κοτρώνες.
attica
tuberosa
Όπως και οι άλλες κορυφές της Πεντέλης, η Πύρεζα φιλοξενεί μια αξιοσημείωτη ποικιλία από σιληνές, με πιο ενδιαφέρουσα την Silene pendelica, ενώ άλλα μέλη του γένους, όπως η Silene gallica, η Silene corinthiaca, η Silene conica, η Silene behen, η Silene cretica, η Silene italica, η Silene oligantha subsp. parnesia, η Silene spinescens και η Silene vulgaris, μαζί με μερικά εκατομμύρια Silene colorata, φύονται στους βραχώδεις βιοτόπους της περιοχής.
Saxifraga carpetana subsp. graeca
Η Saxifraga carpetana subsp. graeca είναι το πιο διαδεδομένο είδος του βραχόβιου γένους των Saxifraga στην Πεντέλη - όπου έχουν καταγραφεί επίσης η Saxifraga hederacea και η Saxifraga tridactylites. Το φυτό ανθίζει στα μέσα της Άνοιξης, υψώνοντας πάνω από τον τριχωτό ρόδακα των φύλλων ένα σαρκώδη βλαστό, πάνω στον οποίον ανοίγουν 1 έως 5 κατάλευκα άνθη.
Σε δυσπρόσιτες γωνιές των κορυφαίων βράχων θα βρούμε τις διάσπαρτες αποικίεςτου Linum leukanthum, ένα σπάνιο φυτό που απαντάται σε ορεινές θέσεις των βουνών της Αττικής, της Εύβοιας και της Σκύρου.
Τον Απρίλη, τα Orchis italica και Himantoglossum robertianum συναντιώνται ανθισμένα στις κορυφές της Πεντέλης
Στο χαμηλότερο τμήμα της ζώνης των κορυφών, θα βρούμε αρκετά είδη ορχιδέας του ψηλού θαμνώνα, όπως τις Ophrys aesculapii και Ophrys mycenensis, ενώ στις πετροπλαγιές αφθονούν οι Orchis quadripunctata, οι Orchis italica και - νωρίς στη χρονιά - οι θηριώδεις Himantoglossum robertianum. Τα δυο τελευταία είδη (O. italica και H. robertianum) καταφέρνουν και συνυπάρχουν σε κάποιες βορινές γωνιές της Πύρεζας, όταν το πρώτο μόλις έχει ανθίσει και το δεύτερο παλεύει να κρατηθεί λίγο ακόμα στο φώς.
Κείμενο και φωτογραφίες: Τ. Αδαμακόπουλος
topoguide greece
Η χλωριδα της Πεντελης
Ο οδηγός είναι διαθέσιμος για συσκευές Android ως μία απο τις δεκάδες διαθέσιμες περιοχές της Ελλάδας, μέσα στη γενική εφαρμογή topoguide greece. Η Πεντέλη περιλαμβάνεται στην ομάδα της Αττικής. Αποκτήστε τον οδηγό της Πεντέλης ως in-app purchase μέσα από την εφαρμογή.
Ο οδηγός Πεντέλη topoguide είναι επίσης διαθέσιμος για συσκευές iOS (iPhone και iPad) μέσα από την γενική εφαρμογή πεζοπορικών περιοχών Topoguide Greece. Αποκτήστε τον οδηγό της Πεντέλης ως in-app purchase μέσα από την εφαρμογή.
Η εφαρμογή παρέχει επίσης οδηγίες πλοήγηση κατά μήκος των χλωριδικών διαδρομών. Καθώς ο πεζοπόρος πλησιάζει τη θέση ενός φυτού, η εφαρμογή ενεργοποιεί το αντίστοιχο λήμμα από τον οδηγό, δημιουργώντας έτσι μια ζωντανή διαδικασία μύησης στη φύση του βουνού.
