Τα θηλαστικά του Εθνικού Δρυμού Ολύμπου
Εθνικός Δρυμός Ολύμπου
Τα θηλαστικά του Εθνικού Δρυμού Ολύμπου
Αγριογούρουνα στο νότιο Όλυμπο
(πατήστε για μεγέθυνση).
Αγριογούρουνα στο νότιο Όλυμπο
Στον Όλυμπο έχουν καταγραφεί πάνω από 40 είδη θηλαστικών. Σε ότι αφορά στα μεγάλα θηλαστικά, σημαντική είναι η παρουσία ενός αξιόλογου πληθυσμού αγριόγιδων, που ζουν στην ευρύτερη περιοχή του Οροπεδίου των Μουσών, όπου βρίσκουν ησυχία και προστασία, αν και περιπλανιώνται και χαμηλότερα - συχνά φτάνουν μέχρι και κάτω απο την Κορομηλιά - και το χειμώνα βρίσκονται συστηματικά μέσα στο δάσος.
Το Αγριόγιδο
Αγριόγιδο στη Λάκκα Χριστάκη
Το Αγριόγιδο (Rupicapra rupicapra) είναι ένα μεσαίου μεγέθους αιγοειδές με κατανομή αποκλειστικά σε ορεινές περιοχές με υψόμετρο πάνω από 2000 μέτρα. Το σώμα του είναι πιό γεροδεμένο από της κατσίκας και έχει χαρακτηριστικές καστανόμαυρες ρίγες στις δύο πλευρές του προσώπου του, που διαγράφονται έντονα ανάμεσα στις υπόλευκες λουρίδες της μύτης και του λαιμού. Τα κέρατά του είναι μικρά και γυρίζουν χαρακτηριστικά προς τα πίσω.
Ειδικές προσαρμογές, όπως η αυξημένη σωματική θερμοκρασία (39.5 βαθμοί), η μεγάλη καρδιά με πολύ ισχυρά μυϊκά τοιχώματα και ο μεγάλος αριθμός ερυθρών αιμοσφαιρίων, δίνουν στο ζώο μια αντοχή πέρα από το συνηθισμένο. Αντίστοιχα, η άνεσή του στην κίνηση στις ορθοπλαγιές είναι παροιμιώδης. Κανένας θηρευτής δεν μπορεί να το ακολουθήσει στο ακραίο αλπικό πεδίο και έτσι το αγριόγιδο δεν έχει πρακτικά άλλο εχθρό από τον άνθρωπο.
O Λύκος
Λύκος (Canis lupus)
Ο Λύκος (Canis lupus) εμφανίζεται συστηματικά στον πυρήνα του βουνού, συγκομίζοντας αγριόγιδα, πουλάρια από τις ομάδες των ελεύθερων αλόγων ή μοσχάρια από τα αφύλακτα κοπάδια βοοειδών της ζώνης Καλύβια-Λάκκα Χριστάκη. Φαίνεται ότι έχει εγκαταστήσει ένα μικρό μόνιμο πληθυσμό στον Όλυμπο, ως εκδήλωση της έντονης επέκτασής τους στην ορεινή Ελλάδα τις τελευταίες δεκαετίες. Ο πυρήνας αυτού του πληθυσμού είναι στη δυτική πλευρά του βουνού, όπου η κτηνοτροφία διατηρεί ένα δυαδικό προφίλ (σταυλισμένα κοπάδια και ζώα ελεύθερης βοσκής), που αφήνει στο Λύκο αρκετές ευκαιρίες θήρευσης ή εύρεσης νεκρών ζώων.
Η Αρκούδα
Ίχνη Αρκούδας στη ράχη Κίτρου-Χόντζα
Τα τελευταία χρόνια, λίγα άτομα Αρκούδας (Ursus arctos) κάνουν την εμφάνισή τους στα δάση της βόρειας πλευράς, αλλά δεν είναι σαφές αν έχουν εγκατασταθεί μόνιμα ακόμα. Υπάρχουν αρκετές παρατηρήσεις περάσματος από την αλπική ζώνη, ανάμεσα στο Δυτικό Όλυμπο και το Ξερολάκκι, όπως και σημάδια παραμονής στα δρυοδάση και τα ιδιόμορφα αγροδασικά τοπία της βορινής πλευράς, όπως στα Παλιάμπελα, του Δούλου κλπ.
Το Ζαρκάδι
Αρσενικό Ζαρκάδι στο Ξερολάκκι
Στη μέση υψομετρικά ζώνη όλης της περιμέτρου του βουνού, επιβιώνει ένας διάσπαρτος πληθυσμός Ζαρκαδιών (Capreolus capreolus). Η παρουσία τους είναι εντονότερη στις τρεις δασωμένες πλευρές (βόρεια, ανατολικά και νότια), αλλά συναντάμε αρκετά ακόμα και στις θερμότερες διαπλάσεις πουρναριών και φυλλοβόλων της δυτικής όψης.
Το Αγριογούρουνο
Αγριογούρουνο στο Πάνω Πηγάδι
Τα αγριογούρουνα (Sus scrofa) έχουν φτάσει σε ένα καλό πληθυσμιακό επίπεδο, αν κρίνει κανείς από τα συχνά σημάδια "ανασκαφών", τα "λουτρά" τους και τους πυκνούς ντορούς.
Η Αλεπού
Αλεπού στα Πριόνια
Οι αλεπούδες (Vulpes vulpes) αφθονούν και συναντώνται σε όλες τις υψομετρικές ζώνες.
Τα μεσαία θηλαστικά
Οι λαγοί (Lepus europaeus) καλύπτουν όλες τις υψομετρικές ζώνες. Στα χαμηλά υψόμετρα ζουν επίσης ασβοί (Meles meles), κουνάβια (Martes foina), αγριόγατες (Felis sylvestris) και σκαντζόχοιροι (Erinaceus roumanicus).
Λαγός (Lepus europaeus) στις δυτικές πλαγιές του Ολύμπου
O Σκίουρος (Sciurus vulgaris) ζει κυρίως στην καρδιά του ορεινού δάσους, ενώ η Νυφίτσα (Mustela nivalis) έχει πολύ μεγαλύτερο εύρος, που ξεκινά από τον κάμπο και φτάνει μέχρι και το δασοόριο. Τέλος, στον Ενιπέα έχει καταγραφεί η παρουσία της Βίδρας (Lutra lutra).
Τα μικρά θηλαστικά
Έχουν καταγραφεί επίσης πολλά είδη μικροθηλαστικών, δηλαδή ποντίκια, μυωξοί (όπως ο μεγάλος Δασομυωξός Glis glis και ο Δεντρομυωξός Dryomys nitedula), μυγαλές όπως η Ετρουσκομυγαλίδα (Suncus etruscus) και η Χωραφοµυγαλίδα (Crocidura leucodon) και ο Τυφλοπόντικας (Talpa caeca).
Στις νυχτερίδες αναφέρονται από κοινά είδη, όπως οι ρινόλοφοι Rhinolophus ferrum-equinum και Rhinolophus hipposideros και η Pipistrellus pipistrellus, έως μάλλον ασυνήθιστα, όπως η Myotis emarginatus, Barbastella barbastellus, ο Eptesicus serotinus, ο Plecotus kolombatovici, ο Pipistrellus savii και ο Pipistrellus pygmaeus.
Χιονοπόντικας (Chionomys nivalis)
Τέλος, όσοι διασχίζουν την αλπική ζώνη, έχουν - μικρές - πιθανότητες να συναντήσουν μέσα στους λιθοσωρούς των κορυφών τον εξαιρετικά ασυνήθιστο Χιονοπόντικα (Chionomys nivalis).
Έρευνα, κείμενο και φωτογραφίες: Τ. Αδαμακόπουλος
topoguide greece
Οδηγός του Ολύμπου
Ο οδηγός Όλυμπος topoguide είναι διαθέσιμος για συσκευές Android ως μία απο τις δεκάδες διαθέσιμες περιοχές της Ελλάδας, μέσα στη γενική εφαρμογή topoguide greece. Ο Όλυμπος περιλαμβάνεται στην ομάδα της Βόρειας Ελλάδας. Αποκτήστε τον οδηγό Όλυμπος topoguide ως in-app purchase μέσα από την εφαρμογή.
Ο οδηγός Όλυμπος topoguide είναι επίσης διαθέσιμος για συσκευές iOS (iPhone και iPad) μέσα από την γενική εφαρμογή πεζοπορικών περιοχών Topoguide Greece. Αποκτήστε τον οδηγό του Ολύμπου ως in-app purchase μέσα από την εφαρμογή, επιλέγοντάς τον από την ομάδα της Βόρειας Ελλάδας.
Η εφαρμογή παρέχει ενεργητική πλοήγηση κατά μήκος της διαδρομής, καθώς και έναν πλούσιο οδηγό στη γεωγραφία, τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής του Ολύμπου.
Όλα τα σημεία ενδιαφέροντος που απεικονίζονται στο χάρτη αποτελούν διαδραστικές πηγές πληροφορίας της εφαρμογής: στο πεδίο, κάθε σημείο προβάλλεται αυτόματα στην οθόνη όταν το πλησιάζουμε και μας οδηγεί στο σχετικό λήμα του ψηφιακού οδηγού που περιέχεται στην εφαρμογή.