Ορχιδέες του Υμηττού

Ορχιδέες του Υμηττού

Κείμενο και φωτογραφίες: Τ. Αδαμακόπουλος

Στον Υμηττό έχουν καταγραφεί περισσότερες από 40 ορχιδέες, αριθμός πραγματικά αξιοσημείωτος για ένα σχετικά μικρό και χαμηλό βουνό. Πράγματι, αν κάποιος θέλει να ξεκινήσει να εντρυφεί στον εντοπισμό και την αναγνώριση των τυπικών Μεσογειακών ορχιδεών, ο Υμηττός αποτελεί ιδανική επιλογή: έχει πολύ εύκολη πρόσβαση, δεκάδες μονοπάτια να διασχίζουν τη θαμνώδη βλάστηση και υψηλή πυκνότητα εμφάνισης ορχιδεών.

Υμηττός topoGuide
Υμηττός topoGuide: Ophrys tenthredinifera

Το μωσαϊκό της βλάστησης που συντίθεται από τυπικά φρύγανα, Μεσογειακό θαμνώνα με πουρνάρια και σχίνα και τμήματα με δενδρώδη βλάστηση πεύκου και κυπαρισσιού δημιουργεί κατάλληλες συνθήκες για τις ορχιδέες των ξηρών βιοτόπων, δηλαδή κατά βάση είδη από τα γένη Ophrys, Orchis, Anacamptis κτλ.
Δεν είναι υπερβολή να πει κανείς πως στα μέσα της άνοιξης (μέσα – τέλη Απριλίου) μία δίωρη πεζοπορία στη δυτική πλευρά του Υμηττού (π.χ. στην ευρύτερη περιοχή της Μονής Καισαριανής) μπορεί να αποδώσει πάνω από 10 διαφορετικές ορχιδέες – φτάνει, βέβαια, κανείς να έχει το νου του να ξετρυπώσει αυτές τις μικρόσωμες καλλονές μέσα στον συχνά πυκνό θαμνώνα. Άλλες, βέβαια, εντοπίζονται πολύ ευκολότερα λόγω μεγέθους και εντυπωσιακής εμφάνισης, όπως η αρκετά κοινή Himantoglsoum robertianum, που λόγω αυτού του χαρακτηριστικού της πέφτει συχνά ΄θύμα’ συλλογής.

Υμηττός topoGuide
Υμηττός topoGuide: Orchis italica

Την μεγαλύτερη αντιπροσώπευση ανάμεσα στις ορχιδέες του Υμηττού έχει το γένος Ophrys, με εκπροσώπους από τις πλέον κοινές Ophrys lutea και Ophrys tenthredinifera μέχρι ορισμένες αρκετά πιο ακριβοθώρητες, όπως η Ophrys helenae, η Ophrys argolica και η Ophrys aesculapi. Aπό τις πολυπληθέστερες ορχιδέες της περιοχής είναι η Orchis quadripunctata, που κατά κανόνα συναντάται σε πετρώδεις θέσεις σε ομάδες μερικών δεκάδων ατόμων, ενώ ανάλογο πρότυπο εμφάνισης παρουσιάζει και η εντυπωσιακή Orchis italica.

Υμηττός topoGuide
Υμηττός topoGuide: Spiranthes spiralis

Ωστόσο και πιο δασόβιες ορχιδέες, αν και σε μικρούς αριθμούς, δεν λείπουν από τον Υμηττό. Στο αρκετά δασοσκεπές – με μικτό δάσος πεύκου και κυπαρισσιού - ΒΔ τμήμα του βουνού έχουν καταγραφεί τα Limodorum abortivum, Cephalanthera longifolia και Cephalanthera damasonium. Στην ίδια περιοχή, αλλά σε πιο ανοιχτό βιότοπο, απαντά και η λεπτεπίλεπτη Spiranthes spiralis.

Υμηττός topoguide

Φωτογραφίες και περιγραφές ειδών ορχιδέας του Υμηττού, σπάνιων και κοινών, περιλαμβάνονται στην εφαρμογή Υμηττός topoguide.

Η εφαρμογή Υμηττός topoguide είναι διαθέσιμη τόσο για συσκευές Android από το Play Store.

Η εφαρμογή Υμηττός topoguide είναι επίσης διαθέσιμη ως αγορά μέσα στην εφαρμογή (in-app-purchase) στην εφαρμογή Topoguide Greece, σχεδιασμένη ειδικά για συσκευές iOS (iPhone και iPad), που δίνει πρόσβαση σε όλες τις εφαρμογές των επιμέρους περιοχών της Ελλάδας.

Η εφαρμογή Υμηττός topoguide καθοδηγεί τον χρήστη να εντοπίσει την περιοχή-τύπο του φυτού.

Η εφαρμογή παρέχει επίσης οδηγίες πλοήγηση κατά μήκος των χλωριδικών διαδρομών. Καθώς ο πεζοπόρος πλησιάζει τη θέση ενός φυτού, η εφαρμογή ενεργοποιεί το αντίστοιχο λήμμα από τον οδηγό, δημιουργώντας έτσι μια ζωντανή διαδικασία μύησης στη φύση του βουνού.